ShanviReading Room
All notes

LoksewaConstitution

नेपालको संविधान २०७२ — मौलिक हक

नेपालको संविधान २०७२ को भाग ३ मा व्यवस्था गरिएका मौलिक हकहरू सम्बन्धी लोकसेवा परीक्षाका लागि उपयोगी संक्षिप्त नोट।

1 min read

नेपालको संविधान २०७२ — मौलिक हक

नेपालको संविधान २०७२ को भाग ३ (धारा १६ देखि ४६) मा मौलिक हकहरूको व्यवस्था गरिएको छ।

प्रमुख मौलिक हकहरू

  1. सम्मानपूर्वक बाँच्न पाउने हक — धारा १६

  2. स्वतन्त्रताको हक — धारा १७

  3. समानताको हक — धारा १८

  4. सञ्चारको हक — धारा १९

  5. न्याय सम्बन्धी हक — धारा २०

  6. अपराध पीडितको हक — धारा २१

  7. यातना विरुद्धको हक — धारा २२

  8. निवारक नजरबन्द विरुद्धको हक — धारा २३

  9. छुवाछूत तथा भेदभाव विरुद्धको हक — धारा २४

  10. सम्पत्तिको हक — धारा २५

  11. धार्मिक स्वतन्त्रताको हक — धारा २६

  12. सूचनाको हक — धारा २७

  13. गोपनीयताको हक — धारा २८

  14. शोषण विरुद्धको हक — धारा २९

  15. स्वच्छ वातावरणको हक — धारा ३०

  16. शिक्षा सम्बन्धी हक — धारा ३१

  17. भाषा तथा संस्कृतिको हक — धारा ३२

  18. रोजगारीको हक — धारा ३३

  19. श्रमको हक — धारा ३४

  20. स्वास्थ्य सम्बन्धी हक — धारा ३५

  21. खाद्य सम्बन्धी हक — धारा ३६

  22. आवासको हक — धारा ३७

  23. महिलाको हक — धारा ३८

  24. बालबालिकाको हक — धारा ३९

  25. दलितको हक — धारा ४०

  26. ज्येष्ठ नागरिकको हक — धारा ४१

  27. सामाजिक न्यायको हक — धारा ४२

  28. सामाजिक सुरक्षाको हक — धारा ४३

  29. उपभोक्ताको हक — धारा ४४

  30. निर्वासन विरुद्धको हक — धारा ४५

  31. संवैधानिक उपचारको हक — धारा ४६

लोकसेवा टिप

मौलिक हक = धारा १६–४६

परीक्षामा विशेषगरी धारा नम्बर + हकको नाम जोडेर सम्झनु उपयोगी हुन्छ।

Files

Come and sit in a cabin before you decide.

Reception will show you the hall, and you can stay for the day on a day pass.

  • Walk in 5 AM to 10 PM
  • No appointment needed
  • Day pass from Rs 150